Янгиликлар
19
Bala huqıqları — jámiyet hám mámleket qorǵawında
Bala — hár bir shańaraqtıń quwanıshı ǵana emes, bálki hár qanday mámlekettiń keleshegi. Sondıqtan da, olardıń huqıqların qorǵaw hám erkinliklerin támiyinlew búgingi kúndegi eń áhmiyetli máselelerdiń biri bolıp qalmaqta.
Dúnya boyınsha 18 jasqa tolmaǵan hár bir shaxs bala esaplanadı. Balalar ózleriniń fiziologiyalıq hám psixologiyalıq ázziligi sebepli úlkenlerge qaraǵanda qosımsha ǵamxorlıqqa mútáj. Bul baǵdardaǵı tiykarǵı hújjet — 1989-jılı BMSh tárepinen qabıl etilgen "Bala huqıqları haqqındaǵı konvenciya" bolıp tabıladı.
Ózbekstan Respublikası bul xalıqaralıq shártnamaǵa 1992-jılda qosılıp, balalar aldında tariyxıy minnetleme alǵan. Sol waqıttan baslap mámleketimiz balalar turmısın jaqsılaw hám olardıń huqıqların qorǵaw baǵdarında turaqlı esabatlar berip, milliy nızamshılıqtı jetilistirip kelmekte.
Jańalanǵan Konstituciyamızdıń 78-statyasında balanıń fizikalıq, aqılıy hám mádeniy jaqtan tolıq rawajlanıwı ushın eń jaqsı sharayatlardı jaratıw — mámlekettiń tikkeley minnetlemesi ekeni bekitilgen. Analıq, atalıq hám balalıq mámleket tárepinen qorǵalıwı — bul tek uran emes, bálki ámeliy jumıslardıń tiykarı bolıp xızmet etpekte.
Balanıń abadan turmısı ushın tek mámleket emes, bálki ata-analar da juwapker. Balalardı miyrimsizlikten, kemsitiwden hám densawlıǵına zıyan keltiretuǵın málimlemelerden qorǵaw — hár bir ata-ananıń wazıypası bolıp esaplanadı.
Juwmaqlap aytqanda, Ózbekstanda "hesh bir bala itibardan shette qalmaydı" degen princip tiykarında úlken reformalar alıp barılmaqta. Balalardıń qádir-qımbatı hám máplerin qorǵaw — keleshek sawatlı hám ruwhıy jaqtan bàrkamal áwladtı tárbiyalawdıń birden-bir jolı.
Qaraqalpaqstan Respublikası Ádillik ministrligi
sektor bas másláhátshisi A.Gulimbetov