Янгиликлар
12
Moynaq rayonı ádillik bóliminiń rayon dárejesindegi mámleketlik uyımlar hám shólkemlerdiń norma dóretiwshiligi hám huqıqtı qollaw ámeliyatınıń jaǵdayı haqqında
Moynaq rayonı ádillik bóliminiń rayon dárejesindegi mámleketlik uyımlar hám shólkemlerdiń norma dóretiwshiligi hám huqıqtı qollaw ámeliyatınıń jaǵdayı haqqında
Prezidentimizdiń 2018-jıl 13-aprel kúngi “Mámleketlik huqıqıy siyasattı ámelge asırıwda ádillik uyımları hám mákemeleriniń jumısın túp-tiykarınan jetilistiriw ilajları haqqında” ǵı 5415-sanlı pármanına tiykar rayon (qala) ádillik bólimlerine tómendegi wazıypalar júkletilgen:
- qabıl etilip atırǵan nızamlar hám basqa da normativ-huqıqıy hújjetlerdiń mazmun-mánisi hám áhmiyetin rayonlıq strukturalardaǵı atqarıwshılarǵa jetkeriw, “respublika - wálayat - rayon – máhálle” principi boyınsha huqıqıy úgit-násiyatlaw hám xalıqtıń huqıqıy sawatsızlıǵın saplastırıw baǵdarında, sonıń ishinde, huqıq qorǵaw hám sud uyımları menen birgelikte ilajlardı ámelge asırıw;
- rayonlar (qalalar) hákimleri hám xalıq deputatları Keńesleriniń normativ-huqıqıy xarakterdegi qararların nızam hújjetlerine, mámleketimizde ámelge asırılıp atırǵan reformalardıń maqset hám wazıypalarına muwapıqlıǵı boyınsha huqıqıy ekspertizadan ótkeriw;
- huqıqtı qollaw ámeliyatın úyreniw hám analizlew, onıń turaqlılıǵı hám birdeyligin támiyinlew boyınsha usınıslardı islep shıǵıw;
- puqaralardıń kúndelikli turmısında ushırasatuǵın huqıqıy mashqalalardı analizlew, anıqlanǵan kemshiliklerdi saplastırıw boyınsha ámeliy ilajlar kóriw, nızamshılıq hújjetlerin jetilistiriwge qaratılǵan usınıslar islep shıǵıw;
- insan huqıqların qorǵaw boyınsha ilajlardı ámelge asırıw, óz wákillikleri sheńberinde fizikalıq hám yuridikalıq shaxslardıń múrájatlarin kórip shıǵıw, puqaralarǵa biypul birlemshi yuridikalıq járdem kórsetiw sistemasın támiyinlew hám muwapıqlastırıp barıw;
- mámleketlik uyımlar hám shólkemlerdiń rayon (qala) lıq strukturalarında huqıqıy jumıslardıń jaǵdayın monitoring etiw, sonday-aq, olardıń yuridikalıq xızmetlerin muwapıqlastırıw, qadaǵalaw hám metodikalıq támiyinlew;
- mámleketlik uyımlar hám shólkemlerdiń rayon (qala) lıq bólimleri, jergilikli mámleketlik hákimiyat uyımları hám puqaralardıń ózin-ózi basqarıw uyımlarında birden-bir huqıqtı qollanıw ámeliyatın qáliplestiriwde metodikalıq járdem kórsetiw;
- mámleketlik xızmetler orayları hám olardıń filialları, PHAJ uyımları jáne yuridikalıq xızmet kórsetiw oraylarınıń jumısı ústinen ulıwma basshılıq hám qadaǵalawdı ámelge asırıw belgilengen.
Sonday-aq Ózbekstan Respublikası Prezidentiniń 2024-jıl 24-maydaǵı “Hákimshilik reformalar sheńberinde ádillik uyımları hám mákemeleriniń juwapkershiligin jáne de arttırıw hám ıqsham basqarıw sistemasın qáliplestiriw haqqında” PF-80-sanlı Pármanı menen ádillik uyımlarınıń jumısın aymaqlarda nátiyjeli shólkemlestiriw hám huqıqıy xızmetlerdiń qamtıp alıwın bunnan bılay da arttırıw maqsetinde rayonlıq (qalalıq) ádillik bólimlerine tómendegi qosımsha wazıypalar júkletildi:
orınlarda xalıq tárepinen kóterilip atırǵan áhmietli mashqalalardı kórip shıǵıw hám sheshiw ushın hár ayda máhállelerde “Ádillik kúni” ilajların ótkeriw. Bunda alıs aymaqlardaǵı máhállelerde hár ayda keminde eki márte kóshpeli mámleketlik xızmetlerdi kórsetip barıw;
úyme-úy júriw hám “Huqıqıy járdem” akciyaların ótkeriw arqalı puqaralardıń kúndelikli turmısında anıqlanatuǵın huqıqıy mashqalalardı saplastırıw boyınsha nızamshılıqtı jetilistiriw boyınsha usınıslar tayarlaw;
“máhálle jetiligi” ne nızamshılıq hújjetleriniń mazmun-mánisin hám áhmietin ápiwayı hám xalıqshıl tilde jetkeriw, sonday-aq, olar tárepinen “Online-máhálle” platformasına kirgizilgen xalıqtıń kúndelikli turmısındaǵı huqıqıy máselelerge baylanıslı mashqalalardı sheship barıw;
xalıqqa, bárinen burın, “Temir dápter,” “Hayal-qızlar dápteri,” “Jaslar dápteri,” “Sociallıq qorǵawdıń birden-bir reestri” málimleme sisteması hámde “Kámbaǵal shańaraqlar reestri” málimleme sistemasına kirgizilgen puqaralarǵa biypul birlemshi yuridikalıq járdem kórsetiliwin támiyinlew;
jaslar, hayal-qızlar, sociallıq qorǵawǵa mútáj shaxslardı, sonday-aq, isbilermenlik subektlerin nızamshılıq hújjetlerinde belgilengen jeńillikler, subsidiyalar, grantlar hám mámleket tárepinen qollap-quwatlawdıń basqa túrleri hám olardan paydalanıw tártibi haqqında xabardar etiw;
mámleketlik uyımlar hám shólkemlerdiń rayon (qala) lıq bólimleri, jergilikli mámleketlik hákimiyat uyımları hám puqaralardıń ózin-ózi basqarıw uyımlarında birden-bir huqıqtı qollanıw ámeliyatın qáliplestiriwde olarǵa metodikalıq járdem kórsetip barıw wazıypası júkletilgen.
Joqarıdaǵı baǵdarlar boyınsha 2025-jıldıń 12 ayı dawamında Moynaq rayonı ádillik bólimi tárepinen bir qatar jumıslar ámelge asırıldı.
Atap aytqanda, bólimge jıl dawamında jámi 39 múrájat kelip túsken bolıp, sonnan 31 múrájat qanaatlandırılıp, 7 múrájatqa huqıqıy túsinikler berilgen bolsa 1 múrájat kórmesten qaldırıldı. Jıl dawamında bólimge 3312 huqıqıy mashqala kelip túsken bolıp, sonan 3273 huqıqıy mashqala sheshigen bolıp 39 huqıqıy mashqalaǵa huqıqıy túsinik berildi. Múrájatlar boyınsha sudlarǵa 469 206 133 swmlıq 30 dawa arzalar kirgizilip, puqaralardıń huqıqları tiklendi. Bólimge kelip túsken múrájatlar hám huqıqıy mashqalalar analizlengende eń kóp múrájatlar miynet nızamshılıǵı hám ólimlik faktın tastıyıqlawǵa baylanıslı ekenligi anıqlandı. Nızamlardıń durıs orınlanıwı boyınsha 33 úyreniwler ótkerilip, 1437 nızam buzıwshılıq jaǵdayları anıqlandı. Usı anıqlanǵan nızam buzıwshılıqlar boyınsha bólim tárepinen 65 dana nızam hújjetleriniń buzılıwı, olardıń sebepleri hám oǵan alıp keliwshi shárt-sharayatlardı saplastırıw haqqında usınıslar kiritilip, 8 xızmetker intizamıy juwapkershilikge tartıldı, 18 mákeme hám kárxana basshıları hám de xızmetkerlerine hákimshilik járiymalar qollanıldı. Mámleketlik uyımlardıń 6 qararı biykar etilip, 1209 dana yuridikalıq ahmiyetke iye hújjetlerine ózgerisler kirgizilip muwapıqlastırıldı hám de 8 mákemege nızam buzıwshılıqqa jol qoymaw haqqında eskertiwler berildi.
Sonday-aq, kiritilgen usınıslarǵa tiykar 1 111 896 185 swm puqaralardıń is haqıları hám olarǵa tóleniwi lazım bolǵan basqada tólemler tólep berildi. Ádillik bólimi tárepinen rayon hákimliginiń hám de Xalıq deputatları Keńesiniń 8 sheshim joybarları huqıqıy ekspertizadan ótkerilip, mámleketlik esapqa alındı. Bólimde jańadan qabıl etilgen nızamlar hám qararlardıń mazmun-mánisin hám áhmiyetin xalıqqa túsindiriw, xalıqtı huqıqıy málimleme menen támiyinlew, puqaralardıń huqıqıy sanası hám mádeniyatın asırıwda ayrıqsha itibar qaratılǵan.
Jıl dawamında bólim tárepinen 1117 márte, sonnan televidenie arqalı 4, radio arqalı 26, gazeta hám jurnallar arqalı 23, veb-saytlar arqalı 27, sociallıq tarmaqlar arqalı 412, awızeki túrde 411, jazba hám kórgizbeli formada 214 márte úgit-násiyat ilajları ámelge asırıldı.
Moynaq rayonı ádillik bólimi
baslıǵı R.Annarazov