Янгиликлар
20
Jámiyetimizde gender teńligin támiyinlewdin áhmiyeti
Gender teńligi turaqlı rawajlanıwdıń tiykarlarınan biri.
Xalıqaralıq kólemde BMShnıń Turaqlı rawajlanıw maqsetleri - basqa bir qatar máseleler menen bir qatarda gender teńligi, hayal-qızlardıń imkaniyatların keńeytiw, sonday-aq, sociallıq teńlik máselelerin qamtıp alǵan.
BMSh (Birlesken milletler shólkemi) niń Turaqlı rawajlanıw maqsetlerine kóre, siyasatta hám jámiyet turmısınıń barlıq tarawlarında hayal-qızlardıń tolıq hám teń qatnasıwın támiyinlew rawajlanıw ushın oǵada áhmiyetli.
Sońǵı jılları mámleket hám jámietlik basqarıw tarawında alıp barılıp atırǵan ilimiy-izertlewler - sociallıq turmıs keleshegine unamsız tásir kórsetiwshi hádiyselerden bolǵan erler hám hayal-qızlardıń teń huqıq hám imkaniyatları mashqalaların óz waqtında saplastırıw, basshı hám xızmetkerlerdiń menedjment tarawında jumıs alıp barıwdıń eń aldıńǵı usılları hám de bilim hám kompetenciyaların ózlestiriwine baylanıslı ekenligin kórsetedi.
Jańalanıp atırǵan Ózbekstannıń reformaları qatarında insan huqıq hám mápleriniń ústinligi, atap aytqanda erler hám hayal-qızlar huqıqlarınıń qorǵalıwı, jámiette hayal-qızlardıń huqıq hám imkaniyatlarına itibar máselesi keń orın alǵan.
Ózbekstan Respublikası 1995-jıldan berli BMShnıń "Hayal-qızlarǵa qarata kemsitiwlerdiń barlıq túrlerin saplastırıw haqqında"ǵı Konvenciyası aǵzası esaplanadı hám waqtı-waqtı menen BMShnıń tiyisli Komitetine bul tarawda mámleketimizde ámelge asırılıp atırǵan ilajlar haqqında óz esabatların usınıp keledi.
Komitet tárepinen bunday bayanatlardıń keń túrde dodalanıwı nátiyjelerine kóre, Komitet aǵza-mámleketlerge óziniń juwmaqlawshı usınısların berip keledi.
Komitettiń sońǵı jıllardaǵı Ózbekstan bergen juwmaqlawshı usınısları qatarında Ózbekstanda gender statistikasın júrgiziw hám gender indikatorların engiziw máseleleri boyınsha bir qatar sın pikirler bildirilip kelingen edi.
Búgingi kúnde gender teńligi máseleleri milliy nızamshılıǵımızda da múnásip orın aldı.
Mámleketimiz tariyxında birinshi márte Ózbekstan Respublikasınıń "Hayal-qızlar hám erkekler ushın teń huqıq hám imkaniyatlar kepillikleri haqqında"ǵı Nızamı 2019-jıl 2-sentyabr sánesinde qabıl etilip, turmısqa engizildi.
Bul nızam házirgi kúnde mámleketimizde gender teńligin támiyinlewge qaratılǵan tiykarǵı huqıqıy hújjet bolıp esaplanadı.
Bul Nizamģa kóre, gender bul hayal-qızlar hám erkekler arasındaǵı qatnasıqlardıń jámiyet turmısı hám iskerliginiń barlıq tarawlarında, sonday-aq, siyasat, ekonomika, huqıq, ideologiya hám mádeniyat, bilimlendiriw hám ilim tarawlarında sáwlelendiriletuģın sociallıq tárepi.
Nızamda hayal-qızlar hám erler ushın teń huqıq hám imkaniyatlardı támiyinlew tarawındaǵı mámleketlik siyasattıń tiykarǵı baǵdarları, bul tarawdaǵı mámleketlik basqarıw mexanizmleri belgilep berildi.
Nızamǵa muwapıq, mámleket hayal-qızlar hám erkeklerge jeke, siyasiy, ekonomikalıq, sociallıq hám mádeniy huqıqlardı ámelge asırıw arlıǵında teń huqıqlıqtı kepilleydi.
Nızamnıń 8-statyasına itibar qaratatuǵın bolsaq, onda tap joqarıdaǵı BMSh Komitetiniń juwmaqlawshı usınıslarında orın alǵan másele, yaǵnıy, gender statistikasın qáliplestiriw máselesi nızamshılıq dárejesinde belgilep berilgenin kóriw múmkin.
Oǵan kóre, hayal-qızlardıń jámiyettegi ornın yaǵnıy, analıq, úy-ruwzıgershilik jumısları hám t.b. esapqa alǵan halda olardıń jámietlik turmıstıń barlıq tarawlarında ózleriniń huqıq hám erkinliklerin, ózleriniń bilim hám imkaniyatların júzege shıǵarıwda hayal-qızlarǵa erler menen teńdey imkaniyatlar jaratıw máselesin úyrenip barıw áhmietli bolıp qala beredi.
Xojeli rayonı ádillik bólimi
Yuridikalıq xızmet kórsetiw
orayı bas yuriskonsultı U.D.Erejepova